Alles over het granuleren met aquarelverf

  

Granuleren met aquarel – hoe werkt het en hoe haal je er het mooiste effect uit?

Granulatie is één van de meest fascinerende eigenschappen van aquarelverf. Het geeft een schilderij karakter, structuur en een levendige natuurlijke uitstraling die je met geen enkel ander medium precies zo krijgt. Vooral in landschappen, dieren, portretten en abstract werk kan granulatie een enorme meerwaarde zijn.

Ik krijg vaak de vraag: hoe kun je aquarelverf het beste laten granuleren?
In dit artikel deel ik mijn favoriete werkwijze, technieken en materialen — én waarom ik graag werk met Tiny Watercolors.

---

Wat is granulatie eigenlijk?

Granulerende pigmenten bestaan uit zwaardere pigmentdeeltjes die zich tijdens het drogen ophopen in de structuur van het papier. Daardoor ontstaan prachtige korrelige patronen en subtiele kleurvariaties.

In plaats van een volledig egale wassing krijg je:

• textuur
• diepte
• natuurlijke kleurovergangen
• een levendig oppervlak

Dat effect is prachtig voor:

• dierenvachten
• rotsen en stenen
• mistige achtergronden
• oude muren
• bloemen
• expressieve abstracte werken

---

Waarom sommige aquarelverven sterker granuleren

Niet elke aquarelverf granuleert even sterk. Dat hangt vooral af van de kwaliteit van de verf:

• het gebruikte pigment
• de pigmentgrootte
• de hoeveelheid bindmiddel
• de transparantie van de verf

Sommige kleuren blijven heel glad en egaal, terwijl andere een uitgesproken korrelig effect geven.

Ik werk zelf graag met de hoogwaardige verf van Tiny Watercolors omdat deze verven prachtige, levendige granulatie kunnen geven zonder hun kleurkracht te verliezen, bovendien is het verf met de hoogste graad van lichtechtheid.   

Wat ik persoonlijk erg waardeer van de verf van Tiny Watercolors:

• rijke pigmentatie
• verrassende kleurcombinaties
• mooie scheiding van pigmenten
• expressieve texturen
• ideaal voor losse en spontane schildertechnieken

---

Welk papier werkt het beste?

Papier is enorm belangrijk bij granulatie.

Voor sterke granulatie raad ik aan:

Koudgeperst papier (Cold Pressed / NOT)

Persoonlijk schilder ik graag op Hahnemuhle Turner 300 gram CP. Dit papier heeft voldoende textuur zodat de pigmenten zich kunnen verzamelen in de nerf.

Ruw aquarelpapier

Wil je maximale granulatie? Dan is ruw papier fantastisch. De pigmenten zakken diep in de structuur waardoor het effect nóg sterker zichtbaar wordt.

Vermijd te glad papier

Hot Pressed papier is vaak te glad waardoor granulatie minder zichtbaar wordt.

---

Hoe laat je aquarel sterker granuleren?

Hier zijn mijn favoriete technieken:

---

1. Werk met veel water

Granulatie ontstaat mooier wanneer pigment vrij kan bewegen.

Gebruik:

• nat-in-nat technieken
• ruime wassingen
• vloeiende overgangen

Hoe langer de verf kan bewegen tijdens het drogen, hoe mooier de pigmenten zich scheiden.

---

2. Laat het papier rustig drogen

Niet te snel drogen met een föhn.

Langzaam drogen geeft pigmentdeeltjes tijd om zich te verzamelen in de papierstructuur. Daardoor ontstaat een veel rijkere textuur.

---

3. Gebruik granulerende kleuren samen

Sommige kleuren versterken elkaar enorm.

Denk aan combinaties van:

• blauw + bruin
• violet + groen
• aardetinten + koele grijzen

Bij veel kleuren van Tiny Watercolors zie je prachtige pigmentscheidingen ontstaan wanneer kleuren in elkaar vloeien.

Dat geeft vaak onverwachte, organische effecten die een schilderij extra levendig maken.

---

4. Kantel je papier

Door het papier licht te kantelen laat je pigmenten bewegen en samenkomen.

Daardoor ontstaan:

• natuurlijke structuren
• mooie pigmentranden
• spannende textuurverschillen

Vooral bij expressief werken levert dat prachtige resultaten op.

---

5. Minder borstelen, meer laten gebeuren

Een veelgemaakte fout is té veel blijven werken in een natte wassing.

Granulatie ontstaat juist mooi wanneer je:

• verf neerlegt
• water laat bewegen
• het proces deels loslaat

Durf spontane effecten toe te laten.

Juist daarin zit vaak de magie van aquarel.

---

Perfect voor expressief schilderen

Omdat ik zelf graag expressief schilder, vind ik granulatie een geweldige manier om energie en spontaniteit in een werk te brengen

Mijn advies

Experimenteer vooral veel

Granulatie laat zich nooit volledig controleren — en precies dat maakt aquarel zo bijzonder. Soms ontstaan de mooiste effecten juist onverwacht.

Met goed papier, voldoende water en mooie pigmentrijke verf zoals die van Tiny Watercolors kun je werkelijk prachtige texturen en kleureffecten creëren.

Laat het pigment werken.
Laat het water bewegen.
En durf het spontane karakter van aquarel te omarmen.

Nieuwe cursus van Gerard Hendriks bij de Aquarelacademie

 

Vooraankondiging: Mijn nieuwe cursus bij de Aquarelacademie!

Landschap, los en levendig

Een nieuwe online cursus van Gerard Hendriks

Vandaag hebben we de opnames van de vierde en laatste les afgerond. Daarmee zit mijn nieuwste cursus voor de Aquarelacademie erop — en ik kan alvast verklappen dat het een kleurrijke, inspirerende en vooral heerlijk losse cursus is geworden.

In Landschap, los en levendig neem ik je mee in mijn manier van werken: vrij schilderen, durven loslaten en met expressieve penseelstreken sfeer en licht neerzetten. Geen stijve details, maar levendige aquarellen waarin spontaniteit en plezier centraal staan.

Tijdens de lessen werken we aan verschillende landschappen, met aandacht voor compositie, kleurgebruik, contrast en het creëren van die frisse, losse uitstraling waar aquarel zo geliefd om is. De laatste opname stond helemaal in het teken van een typisch Duits/Nederlands landschap — kleurrijk, luchtig en vol beweging.

Deze cursus is geschikt voor iedereen met wat ervaring die meer vrijheid wil ervaren in het schilderen en zijn aquarellen meer leven en expressie wil geven.

Wil je straks als eerste bericht ontvangen zodra de cursus beschikbaar is? Home - Aquarel Academie

Plaats jezelf dan vrijblijvend op de wachtlijst.

Ik kijk ernaar uit om deze nieuwe cursus binnenkort met jullie te delen!

— Gerard Hendriks

Blocks aquarelverf nu 30% korting bij Kaja

 Een tip voor iedereen die van kwaliteitsverf houdt;

Prachtige nieuwe kleuren van Tiny Watercolors

 Altijd ben ik op zoek naar sprankelende aquarelkleuren—kleuren die niet alleen intens en levendig zijn, maar ook hun frisheid behouden en een zo hoog mogelijke graad van lichtechtheid hebben. Voor mij is dat essentieel; een schilderij moet niet alleen vandaag spreken, maar ook morgen en over vele jaren nog dezelfde kracht uitstralen.

In die zoektocht heb ik door de jaren heen talloze merken getest. Elk met hun eigen karakter, hun eigen beloftes. Toch merkte ik dat ik steeds weer terugkeerde naar de vertrouwde merken waar ik al tientallen jaren mee werk. Ze voelen als oude vrienden: betrouwbaar, voorspelbaar in de beste zin van het woord.

Des te groter was mijn verrassing toen ik verf ontdekte van een klein, ambachtelijk bedrijfje uit België: “Tiny Watercolors”. Nieuwsgierig als ik ben, kon ik het niet laten om deze kleuren te proberen. En wat bleek—mijn aquarelhart ging er echt sneller van kloppen. De kleuren hebben een prachtige levendigheid, en wat mij vooral raakte is de vaak indrukwekkende granulatie. Het geeft mijn werk een extra dimensie, een speelsheid die ik enorm waardeer in mijn expressieve stijl.

Na uitgebreid testen heb ik een basispalet samengesteld waar ik mij op dit moment heel prettig bij voel. Het voelt als een mooie balans tussen vertrouwd en vernieuwend—een palet dat mij ondersteunt in mijn manier van werken en tegelijkertijd nieuwe mogelijkheden opent.

Natuurlijk blijft kleur een ontdekkingsreis. Het zou zomaar kunnen dat ik mijn palet in de toekomst nog verder verfijn of aanpas. Maar voor nu voelt dit als precies wat ik nodig heb: een palet dat werkt, dat inspireert, en dat mijn werk laat sprankelen zoals ik dat voor ogen heb met de verf van Tiny Watercolors

Blijf mijn blog volgen, binnenkort volgen divers kleurtestjes ook op video te bekijken

Momenteel zijn de kleuren alleen te krijgen in hele of halve napjes maar de ontwikkeling van verf in tubes is in een vergevorderd stadium, dus over enige tijd ook verkrijgbaar in tubes.

Heb je vragen over dit artikel? stel je vraag dan hieronder bij opmerkingen.

 

 

International Call for Entries
Watercolor Competition 2026 

Credit Card Size

 

International Call for Entries

Mini Watercolor Competition 2026       

Artists from around the world are warmly invited to participate in this special Mini Watercolor Competition. You do not need to fill out a registration form. The challenge is simple and inspiring: create a small watercolor within the size of a credit card. Despite the small format, the possibilities for creativity and expression are endless. We look forward to receiving unique miniature artworks from watercolor artists everywhere.

More info on International watercolor contest | Zuidelijke Aquarellisten

Artwork Guidelines 

*Use a sheet of watercolor paper measuring 15 × 12 cm.

*In the center, draw a rectangle the exact size of a credit card. The format must be exactly this size — not larger and not smaller.

*Apply masking tape along the edges of the rectangle so that a clean white border remains after painting.

*Create an original rectangular mini watercolor inside this area   (horizontal or vertical).

*Remove the tape and place your signature below the painting.

*Artist Information

 On the back of the artwork, clearly write:

 Your name

 Address

 Country

 Email address

*Place your artwork in an envelope with sufficient postage and send it to:

  Zuidelijke Aquarellisten

  Kleine Berg 16

  5741 LW Beek en Donk

  The Netherlands

*Entry fee €10 entry fee. For this amount you may submit up to two  mini watercolors in one envelope.

*Payment must be made via PayPal only to:

  g.hendriks417@upcmail.nl

*Please include in the PayPal description:

  “Mini Watercolor Competition” + your name

If you do not have a PayPal account, pay as a guest using this link;  https://paypal.me/gerardhendriks1

Enter the desired amount and mention mini watercolor contest 2026 and your name. Then follow the instructions.

*Return of Artworks

Artworks will not be returned after the exhibition. If you would like your artwork returned, please add €3 to the entry fee (total €13).

Important Date

Submission and payment deadline: September 1, 2026

*Exhibition

A selection of artworks will be on display during the "Southern Watercolorists" exhibition from November to December 2026 at the KunstLokaal Gemert (Netherlands).

Additional Information

The organization is not responsible for loss or damage during shipping. Artists may insure their work themselves if they wish.

The organization reserves the right to select the artworks that will be exhibited.

✨ We warmly invite watercolor artists from around the world to take part in this creative miniature challenge and share their work with an international audience.

Een ijsvogel inspirerend

De ijsvogel

Wat is er nu meer inspirerend om te schilderen dan een ijsvogeltje? Die ongelooflijk prachtige kleuren, dat felle blauw en warme oranje — het is alsof de natuur zelf even heeft overdreven.
En toch… juist in die schoonheid schuilt ook de uitdaging. Want hoe schilder je een ijsvogel, met zijn perfect strakke verenpak, op een manier die los, levendig en expressief blijft? Hoe voorkom je dat het een stijve, “dode” weergave wordt?
Tsja… dat is geen trucje. Dat is ervaring.
Honderden schetsen, tekeningen, studies — en ja, ook mislukkingen. Juist die mislukkingen leren je waar het écht om draait: niet het kopiëren van elk veertje, maar het vangen van karakter, beweging en energie.
Langzaam ontdek je dat strakheid niet zit in detail, maar in suggestie. In het weglaten. In het durven loslaten.
Op deze pagina laat ik verschillende aquarellen van ijsvogeltjes zien. Elk werk is een stap in dat proces — een zoektocht naar balans tussen controle en vrijheid, tussen precisie en expressie.

 

 

Keuze van Aquarelpapier

 

Aquarelpapier keuze.

Door op speciaal papier met water verdunde transparante waterverf te schilderen maak je een Aquarel

• Het gebruik van het juiste aquarelpapier is belangrijk om een goede aquarel te maken
• 
  
• Gewichten van papier: Aquarelpapier komt meestal in gewichten van 190 g/m² tot 800 g/m². Lichter papier (tot 300 g/m²) is vaak geschikt voor lichte aquareltechnieken, terwijl zwaarder papier (boven de 300 g/m²) beter is voor natte technieken, omdat het minder snel kromtrekt.
1. Structuur: Aquarelpapier is er in verschillende structuren:
• Ruw: Dit heeft een sterke textuur en is ideaal voor het creëren van interessante effecten met water en verf.
• Grof: Dit heeft een minder uitgesproken textuur dan ruw papier, maar biedt nog steeds een goede grip voor aquarelverf.
• Glad: Dit is perfect voor gedetailleerd werk en het aanbrengen van fijne lijnen.
2. Formaten: Aquarelpapier is verkrijgbaar in verschillende formaten, van kleine blokken tot grote vellen. Veelvoorkomende formaten zijn A4, A3 en grotere vellen zoals 56x76 cm verder zijn er ook rollen van 10 meter verkrijgbaar
3. Opspannen of niet: Het opspannen van aquarelpapier is vaak aan te raden bij lichter papier om kromtrekken te voorkomen. Dit kan gedaan worden door het papier nat te maken en het op een stevig oppervlak te bevestigen door rondom te nieten of te bevestigen met tape.
4. Kleur: Aquarelpapier is meestal wit of crèmekleurig, maar er zijn ook gekleurde varianten beschikbaar. De kleur kan invloed hebben op de uiteindelijke uitstraling van je werk.
5. Prijs: De prijs van aquarelpapier varieert afhankelijk van het merk, gewicht en kwaliteit. Goedkopere opties zijn beschikbaar, maar voor professioneel werk kan het de moeite waard zijn om te investeren in hoger kwaliteit papier.
6. Voorkant en achterkant: De voorkant van aquarelpapier is meestal gladder, terwijl de achterkant vaak minder glad is. Het is belangrijk om de juiste kant te gebruiken voor je techniek.
• Er zijn verschillende gerenommeerde merken die hoogwaardig aquarelpapier aanbieden. Hier zijn enkele populaire opties:

 Arches: Dit Franse merk staat bekend om zijn uitstekende kwaliteit en biedt zowel ruw, grof als glad aquarelpapier. Het is gemaakt van 100% katoen en is zeer duurzaam.

 Fabriano: Een Italiaans merk dat een breed scala aan aquarelpapier biedt, waaronder zowel cellulose- als katoenvarianten. Fabriano is populair vanwege zijn goede prijs-kwaliteitverhouding.

 Canson: Dit merk biedt verschillende soorten aquarelpapier, waaronder de populaire Canson Montval en Canson Heritage. Ze zijn beschikbaar in verschillende gewichten en structuren.

 Winsor & Newton: Bekend om hun kunstbenodigdheden, biedt Winsor & Newton ook hoogwaardig aquarelpapier dat geschikt is voor zowel beginners als gevorderde kunstenaars.

 Strathmore: Dit merk heeft een breed assortiment aquarelpapier, waaronder diverse series die zijn afgestemd op verschillende niveaus en technieken.

 Hahnemühle: Dit merk heeft mijn voorkeur in het bijzonder Turner en Cezanne 300gr Dit Duitse merk staat bekend om zijn premium aquarelpapier, vaak   gemaakt van 100% katoen. Het biedt een uitstekende textuur en absorptie.

St Cuthbrts Mill: Saunders Waterford  en Bockingford klassiek papier hoge kwaliteit

Ook Lanaquarelle is prima papier en natuurlijk ''Two Rivers'' duur maar superieur papier.

Elk van deze merken heeft zijn eigen unieke eigenschappen, dus het kan nuttig zijn om verschillende soorten uit te proberen om te zien welke het beste bij jouw stijl en technieken past. Als je meer specifieke aanbevelingen wilt of vragen hebt over een bepaald merk, laat het me weten!

• katoen en papier van andere materialen
• Bij aquarelpapier zijn er voornamelijk twee soorten materialen die worden gebruikt: katoen en cellulose (of andere houtvezels). Hier is een overzicht van beide materialen en hun kenmerken:

1. Katoen

Kenmerken: Katoenen aquarelpapier is gemaakt van 100% katoen en staat bekend om zijn hoge kwaliteit. Het is zeer duurzaam, kan veel water absorberen zonder te vervormen, en biedt een uitstekende textuur voor het aanbrengen van verf.

• Voordelen:
• Uitstekende waterabsorptie.
• Ideaal voor natte technieken en meerdere lagen.
• Langdurig en bestand tegen veroudering.

2. Cellulose (Houtvezels)

• Kenmerken: Cellulose aquarelpapier is gemaakt van houtvezels en is vaak goedkoper dan katoenpapier. Het kan variëren in kwaliteit, afhankelijk van de gebruikte cellulose.
• Voordelen:
• Betaalbaarder dan katoenpapier.
• Geschikt voor beginners en hobbyisten.
• Beschikbaar in verschillende gewichten en structuren.
• Nadelen: Het kan minder goed water absorberen dan katoenpapier en kan sneller kromtrekken bij gebruik van veel water.
• Als ik op 100% katoen houdend papier werk is dat over het algemeen op Hahnemuhle Cezanne of Turner 300gr. of op Lanaquarelle 300gr. Je kunt op dat papier vele dunne transparante verflaagjes aanbrengen en ook kun je redelijk de verf weer wegpoetsen, het papier is zuurvrij, licht en veroudering bestendig.

De keuze van papier is heel persoonlijk, het beste kun je verschillende papiersoorten van een goede kwaliteit kopen, en dan op elke soort gelijke testjes maken, noteer op de testjes de gegevens van het papier en wat je er goed of slecht aan vind, op die manier weet je snel weet welk papier aan je eisen voldoet.

 

Daarna komt het belangrijkste,  het papier dat je voorkeur heeft moet je eerst leren ontdekken, pas na een groot aantal aquarellen weet je hoe het papier van je keuze reageert op jou techniek.
Ik gebruik meestal dik aquarelpapier (karton), rough van 300 tot 600gram, het voordeel van dikker papier is dat ik dat in die dikte niet nat op hoeft te spannen en het papier bobbelt niet zo snel.


Om een mooie aquarel te maken heb je een goede kwaliteit papier nodig, papier waar je mee overweg kunt, en waarvan je precies weet hoe het op de verf reageert,  het is belangrijker dan je keuze voor verf of penselen, als je het juiste papier niet hebt is je aquarel al bij voorbaat gedoemd te mislukken.

Denk eraan, papier waar jij goed mee overweg kunt, moet van een goede kwaliteit zijn maar dat hoeft niet perse het duurste papier te zijn.

Dus;

• hot pressed / satiné, dit is 'enigzins glad papier wat zeer zacht aanvoelt. Zeer geschikt voor gedetailleerd werk.
• cold pressed / grain fin / mat, papier met een middelmatige structuur.
• torchon / grof / ruw, papier met zeer grove structuur voor verrassende resultaten.

Test DaVinci Pretty Pink Penseel

Test DaVinci Pretty Pink 

Vandaag heb ik een nieuw penseel getest: de DaVinci Pretty Pink – en ik moet zeggen, dit is er zo eentje die je meteen nieuwsgierig maakt. Niet alleen door het stijlvolle, mat rose handvat (een echte eyecatcher op tafel), maar vooral door hoe hij zich gedraagt op papier.

Wat dit penseel bijzonder maakt, zijn de fijne witte  synthetische haren. Ze voelen zacht aan, zijn mooi elastisch en behouden goed hun vorm. Wat me direct opviel tijdens het schilderen, is de hoge verf- en wateropname. Hierdoor kun je lange, vloeiende penseelstreken maken zonder dat je steeds opnieuw hoeft te laden – iets wat in een expressieve aquarelstijl echt een groot voordeel is.

In mijn manier van werken, waar losheid en beweging centraal staan, doet de Pretty Pink het verrassend goed. Het penseel houdt veel water vast en geeft die ook geleidelijk af, wat zorgt voor mooie, vloeiende passages. Tegelijkertijd veert het haar goed terug, waardoor je een levendige, bijna dansende streek krijgt. Vooral bij mijn manier van schilderen komt dat echt tot zijn recht.

De punt is mooi en geeft voldoende controle voor details, al is hij niet zo scherp als een rigger. Bij heel nat werken merk je dat het penseel iets meer “gecontroleerd” reageert dan bijvoorbeeld een mop- of quillpenseel. Voor ultra-strakke haarlijntjes zou ik hem niet kiezen, maar eerlijk gezegd: dat past ook niet bij mijn manier van werken.

Wat ik sterk vind aan dit penseel, is de balans tussen controle en expressie. De streek blijft mooi bij elkaar, waardoor je vormen rustig kunt opbouwen, maar zonder dat het statisch wordt. Je kunt er vlot toetsen mee zetten, dunne lijnen uit een natte streek trekken en accenten plaatsen in één vloeiende beweging.

Mijn eerlijke oordeel?
De DaVinci Pretty Pink is een moderne, synthetische alleskunner. Ideaal als je – net als ik – zoekt naar een penseel dat controle biedt, maar toch ruimte laat voor expressie.

In combinatie met mijn spalters vormt dit voor mij een perfecte set om een expressieve aquarel op te bouwen.

Kortom: een penseel geschikt voor mijn techniek, echt een prachtig gereedschap voor wie wil schilderen met gevoel, beweging en vrijheid.

  

Portret van een vos

 

Met snelle losse penseelstreken ontstond deze vos op papier. Aquarel blijft voor mij een prachtig spel tussen water, pigment en timing- je moet het vaak een beetje laten gebeuren.

De vos heeft iets bijzonders; alert, slim en toch rustig aanwezig in het landschap. Door expressief te werken probeer ik dat karakter te vangen, zonder alles dicht te schilderen. 30 x 40cm.

Het blijft fascinerend hoe een paar toetsen kleur en water ineens leven kunnen geven aan zo'n dier.

Watercolor Contest

 

International Call for Entries
Watercolor Competition 2026 

Credit Card Size

 International Call for Entries

Mini Watercolor Competition 2026

Artists from around the world are warmly invited to participate in this special Mini Watercolor Competition. You do not need to fill out a registration form. The challenge is simple and inspiring: create a small watercolor within the size of a credit card. Despite the small format, the possibilities for creativity and expression are endless. We look forward to receiving unique miniature artworks from watercolor artists everywhere.

More info on International watercolor contest | Zuidelijke Aquarellisten

Artwork Guidelines 

*Use a sheet of watercolor paper measuring 15 × 12 cm.

*In the center, draw a rectangle the exact size of a credit card. The format must be exactly this size — not larger and not smaller.

*Apply masking tape along the edges of the rectangle so that a clean white border remains after painting.

*Create an original rectangular mini watercolor inside this area   (horizontal or vertical).

*Remove the tape and place your signature below the painting.

*Artist Information

 On the back of the artwork, clearly write:

 Your name

 Address

 Country

 Email address

*Place your artwork in an envelope with sufficient postage and send      it to:

  Zuidelijke Aquarellisten

  Kleine Berg 16

  5741 LW Beek en Donk

  The Netherlands

*Entry fee €10 entry fee. For this amount you may submit up to two  mini watercolors in one envelope.

*Payment must be made via PayPal only to:

  g.hendriks417@upcmail.nl

*Please include in the PayPal description:

  “Mini Watercolor Competition” + your name

If you do not have a PayPal account, pay as a guest using this link;  https://paypal.me/gerardhendriks1

Enter the desired amount and mention mini watercolor contest 2026 and your name. Then follow the instructions.

*Return of Artworks

Artworks will not be returned after the exhibition. If you would like your artwork returned, please add €3 to the entry fee (total €13).

Important Date

Submission and payment deadline: September 1, 2026

*Exhibition

A selection of artworks will be on display during the "Southern Watercolorists" exhibition from November to December 2026 at the KunstLokaal Gemert (Netherlands).

Additional Information

The organization is not responsible for loss or damage during shipping. Artists may insure their work themselves if they wish.

The organization reserves the right to select the artworks that will be exhibited.

✨ We warmly invite watercolor artists from around the world to take part in this creative miniature challenge and share their work with an international audience.